خداحافظی تاریخی ایران‌خودرو با TU5؛ موتوری که دو دهه بقا و شتاب را تضمین کرد

پایان یک افسانه ۲۲ ساله

بعد از بیش از دو دهه، ایران‌خودرو سرانجام موتور پرطرفدار TU5 را کنار گذاشت. پیشرانه‌ای که از سال ۱۳۸۲ با پژو ۲۰۶ تیپ ۴ وارد ایران شد و به سرعت به یکی از نمادهای شتاب و استهلاک پایین در محصولات داخلی بدل گشت. حالا این موتور، که سال‌ها بار اصلی تولید ایران‌خودرو را به دوش کشید، از پایان مهر ۱۴۰۴ رسماً جای خود را به نسخه بهبود یافته‌اش یعنی TU5 پلاس می‌دهد.

مقایسه موتور TU5 با TU5 پلاس

TU5؛ ستون بقای ایران‌خودرو

واقعیت این است که اگر روزی TU5 به خطوط تولید ایران‌خودرو راه پیدا نمی‌کرد، شاید این شرکت هرگز نمی‌توانست بقای طولانی‌مدت خود را تضمین کند. مصرف معقول، استهلاک کم و سازگاری با اغلب محصولات باعث شد این موتور به موتور «همه‌فن‌حریف» خودروسازی ایران تبدیل شود. اکنون اما باید در موزه ایران‌خودرو به آن سلام کرد.

TU5 در برابر TU5 پلاس | مقایسه دو نسل

• TU5 قدیمی:
  • ۱.۶ لیتر، ۴ سیلندر، ۱۶ سوپاپ
  • ۱۰۵ اسب‌بخار قدرت، ۱۴۲ نیوتن‌متر گشتاور
  • نسبت تراکم: ۱۰.۵
  • مصرف ترکیبی: حدود ۶.۹ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر
• TU5 پلاس جدید:
  • ۱۱۳ اسب‌بخار قدرت، ۱۴۴ نیوتن‌متر گشتاور
  • نسبت تراکم: ۱۱
  • مصرف سوخت: شهری ۸.۸، ترکیبی ۶.۴، جاده‌ای ۵ لیتر
  • کاهش مصرف: شهری ۱.۱ لیتر، ترکیبی ۰.۵ لیتر، جاده‌ای ۰.۵ لیتر
  • فناوری CVVT (تنظیم متغیر زمان‌بندی سوپاپ‌ها) → شتاب بهتر و آلایندگی کمتر
  • هماهنگ با گیربکس‌های ۵ و ۶ سرعته دستی

تغییرات محصولی؛ کدام خودروها TU5 پلاس می‌گیرند؟

• پژو ۲۰۷: عمده نسخه‌ها با TU5 پلاس، برخی همچنان با TU3
• رانا: تمام مدل‌ها (دستی و اتوماتیک)
• تارا: همه نسخه‌ها به جز V4 که از آبان ۱۴۰۴ با موتور EFP توربو عرضه می‌شود
• سورن پلاس: تا پایان ۱۴۰۴ فقط با TU5 پلاس تولید خواهد شد (EF7 و XUP کنار گذاشته می‌شوند)

مدیرعامل چه می‌گوید؟

عادل پیرمحمدی، مدیرعامل ایران‌خودرو، تیرماه در جمع انجمن قطعه‌سازان اعلام کرد:

• سورن پلاس فقط با TU5 پلاس ادامه می‌دهد.
• وانت آریسان همچنان با موتور XUP تولید خواهد شد، چون این خودرو به گشتاور بیشتری نیاز دارد.

چرا TU5 پلاس اتفاق مثبتی است؟

• کاهش هزینه و زمان تولید
• افزایش سرعت خط تولید
• ساده‌سازی خدمات پس از فروش به دلیل کاهش تنوع موتورها
• کاهش مصرف سوخت در خودروهای پرتیراژ ایران‌خودرو

اما هنوز مسیر طولانی است…

هرچند کنار گذاشتن TU5 و ورود TU5 پلاس گامی مثبت تلقی می‌شود، اما کافی نیست. کارشناسان دو مطالبه کلیدی را یادآوری می‌کنند:

۱. حذف موتور XUP؛ میراثی قدیمی و پرمصرف

موتوری که نه کیفیت XU7 را دارد و نه مزیت قیمتی مشخصی. استهلاک بالا، مصرف زیاد و کاربری محدود به وانت آریسان ۲، تولید آن را به یک تصمیم غیرمنطقی بدل کرده است. ادامه تولید یک خط موتور صرفاً برای یک محصول، اتلاف منابع است.

۲. خداحافظی با گیربکس‌های ۵ سرعته

وقتی TU5 پلاس با گیربکس ۶ سرعته سازگار است، اصرار بر تولید گیربکس‌های ۵ دنده قدیمی تنها هزینه‌تراشی و تنوع کاذب ایجاد می‌کند. جایگزینی سریع آن‌ها با ۶ سرعته‌های جدید، می‌تواند رضایت مشتری و کاهش مصرف سوخت را توأمان به همراه داشته باشد.

این خبر نه فقط خداحافظی با یک موتور قدیمی است، بلکه نشانه‌ای از تغییر رویکرد ایران‌خودرو به سمت بهینه‌سازی و کاهش تنوع غیرضروری در محصولاتش محسوب می‌شود. پرسش اصلی اما باقی است: آیا این حرکت آغاز اصلاحات جدی در استراتژی فنی ایران‌خودرو خواهد بود یا صرفاً یک تغییر مقطعی؟