۱۳.۵ میلیون خانوار ایرانی بدون خودرو
۴ میلیون خانوار ۱۶ میلیون خودرو دارند
آمار تازه مطرحشده درباره مالکیت خودرو نشان میدهد توزیع خودرو میان خانوارهای ایرانی بسیار نامتوازن است. از حدود ۲۷ میلیون خانوار کشور، بخش بزرگی هیچ خودرویی ندارند و در مقابل، سهم قابلتوجهی از خودروها در اختیار خانوارهای چندخودرویی قرار گرفته است. این آمار میتواند تصویر دقیقتری از دسترسی واقعی خانوارها به خودرو نسبت به شاخصهایی مانند سرانه خودرو ارائه کند.
خودروها بین خانوارهای ایرانی چگونه توزیع شدهاند؟
تقسیم ۱۶ میلیون خودرو میان چهار میلیون خانوار، میانگینی نزدیک به چهار خودرو برای هر خانوار این گروه ایجاد میکند. البته این عدد یک میانگین آماری است و به این معنی نیست که تمام این خانوارها دقیقاً چهار خودرو دارند.
دادههای مطرحشده در جلسه بررسی وضعیت صنعت خودرو، ترکیب مالکیت خانوارها را به شکل زیر نشان میدهد:
| وضعیت مالکیت | تعداد خانوار |
| بدون خودرو | ۱۳.۵ میلیون خانوار |
| دارای یک خودرو | ۹.۵ میلیون خانوار |
| خانوارهای چندخودرویی | حدود ۴ میلیون خانوار |
| تعداد خودرو در اختیار گروه سوم | ۱۶ میلیون دستگاه |
چرا سرانه خودرو تصویر کاملی از مالکیت نمیدهد؟
تعداد کل خودروهای یک کشور لزوماً نشان نمیدهد خودروها چگونه میان مردم توزیع شدهاند. ممکن است سرانه خودرو در ظاهر عدد بالایی باشد، اما بخشی از خانوارها چند خودرو داشته باشند و گروه دیگری اصلاً به خودرو شخصی دسترسی نداشته باشند.
آمار جدید دقیقاً همین تفاوت را نشان میدهد؛ بنابراین برای بررسی وضعیت بازار خودرو، علاوه بر تعداد کل وسایل نقلیه باید الگوی مالکیت خانوارها نیز در نظر گرفته شود.
مالکیت خودرو چه ارتباطی با یارانه بنزین دارد؟
تفاوت در مالکیت خودرو میتواند در نحوه بهرهمندی خانوارها از یارانه سوخت نیز اثرگذار باشد. خانوار بدون خودرو امکان استفاده مستقیم از سهمیه بنزین خودرو شخصی را ندارد، در حالی که خانوارهای دارای چند خودرو در صورت استفاده از آنها ظرفیت مصرف بیشتری خواهند داشت.
با این حال، تعداد خودرو بهتنهایی معیار مناسبی برای سنجش ثروت نیست. یک خانوار ممکن است چند خودروی قدیمی و کمارزش داشته باشد، در حالی که خانواری دیگر تنها مالک یک خودروی گرانقیمت باشد.
این آمار در سیاستگذاری صنعت خودرو چه کاربردی دارد؟
این ارقام در جلسهای با محور بررسی وضعیت صنعت خودرو مطرح شدهاند؛ جلسهای که در آن تشکیل پنج کارگروه تخصصی برای تدوین «سند ملی توسعه صنعت خودرو» در حوزههایی مانند استراتژی، تولید، تجارت و بازار، حکمرانی و نظارت مورد تأکید قرار گرفته است.
برای تصمیمگیری دقیقتر نیز اطلاعاتی مانند تعداد خودرو در دهکهای درآمدی، ارزش خودروهای خانوار، میزان مصرف سوخت و تعداد خودروهای فرسوده یا غیرفعال اهمیت دارد؛ دادههایی که میتوانند تصویر روشنتری از نحوه توزیع خودرو و منابع مرتبط با آن ارائه کنند.
