خلأ بیمه‌ ای در خودروهای هوشمند

درحالی‌که صنعت خودرو ایران در آستانه ورود رسمی خودروهای برقی و خودران قرار دارد، کارشناسان هشدار می‌دهند که زیرساخت بیمه‌ای کشور آماده مواجهه با ریسک‌های این فناوری‌ها نیست. نبود پوشش‌های تخصصی برای حوادث ناشی از خطاهای نرم‌افزاری، نقص در سامانه‌های هوشمند یا حتی انفجار باتری، نقطه‌ضعف جدی در مسیر توسعه این خودروها محسوب می‌شود.

با تسارع روند ورود خودروهای خودران و برقی به بازار داخلی، صنعت بیمه کشور با چالشی بنیادین روبه‌رو شده است؛ چالشی که به گفته کارشناسان، می‌تواند سد راه رشد فناوری در حمل‌ونقل باشد. ناصر فیض‌الهی، کارشناس صنعت بیمه، در گفت‌وگو با «دنیای‌خودرو» هشدار داد که «نظام بیمه‌ای فعلی، برای مدیریت ریسک‌های ناشی از فناوری‌های پیشرفته مانند هدایت خودکار، هوش مصنوعی و سیستم‌های برقی، آماده نیست.

او تصریح کرد که در خودروهای خودران، تشخیص دقیق مقصر حادثه بسیار پیچیده‌تر از خودروهای سنتی است: «اگر یک نقص نرم‌افزاری، خطای حسگر یا ضعف در الگوریتم رانندگی خودکار منجر به تصادف شود، دیگر نمی‌توان صرفاً به بیمه شخص ثالث یا تقصیر راننده اکتفا کرد.» این در حالی است که حتی خودروهای برقی نیز با ریسک‌هایی مانند آتش‌سوزی ناشی از اتصال کوتاه، انفجار باتری یا نقص در سیستم شارژ مواجه‌اند؛ مواردی که تاکنون در قراردادهای بیمه سنتی دیده نشده‌اند.

فیض‌الهی تأکید کرد که «در بسیاری از کشورها، مفاهیم نوینی مانند بیمه فناوری، بیمه جامع خودروهای هوشمند و بیمه‌نامه‌های مخصوص اختلال در عملکرد سیستم‌های الکترونیکی در حال توسعه‌اند؛ اما در ایران هنوز سازوکاری مدرن برای مدیریت این مخاطرات تعریف نشده است.»

وی افزود که ضعف در تدوین پوشش‌های تخصصی، علاوه‌بر اختلال در روند پرداخت خسارت، می‌تواند اعتماد عمومی به فناوری‌های نوین را نیز تضعیف کند. به گفته او، «اگر مصرف‌کننده مطمئن نباشد که در صورت بروز حادثه ناشی از نقص فناوری، خسارتش جبران می‌شود، انگیزه‌ای برای خرید خودروهای هوشمند و برقی نخواهد داشت.»

پایان‌بندی:

ورود خودروهای هوشمند، فرصتی مهم برای ارتقای صنعت حمل‌ونقل ایران است؛ اما بدون بازنگری اساسی در نظام بیمه‌ای کشور، این فرصت می‌تواند به تهدیدی برای اعتماد عمومی و امنیت مالی خریداران تبدیل شود. کارشناسان خواستار تدوین آیین‌نامه‌های تخصصی، تعریف پوشش‌های نوین و همکاری نزدیک‌تر میان خودروسازان و شرکت‌های بیمه هستند تا بازار آینده، نه‌تنها هوشمند، بلکه ایمن و پاسخ‌گو نیز باشد.