خودرو كالای مصرفی یا سرمایه ای
براساس اصول و استاندارد های جهانی خودرو بعنوان کالای مصرفی محسوب می شود درحالیکه این موضوع در کشور ما به دلایل ذیل متفاوت می باشد نحوه سیاست گذاری دولت و نقش خودروسازان در تولید و نحوه عرضه خودرو و تقاضای مصرف کنندگان عامل موثری در نقش خودرو بعنوان کالای مصرفی دارد با توجه به تحریم های ظالمانه و کاهش شدید منابع ارزی و شرایط اقتصادی و تورمی سرمایه داران خرد به منظور جلوگیری از ازدست رفتن ارزش پول خود راغب هستند که سرمایه های خود را به کالا تبدیل کنند که یکی از این نوع کالا که حالت سرمایه ای به خود گرفته است خودرو می باشد تا ضمن مصرف کالای مذکور ارزش پول خود را نیز حفظ کنند این حالت اقلب در اقتصادهای ناسالم و بیمار رخ میدهد صاحب نظران این حوزه معتقدند خودرو در حال حاضر در ایران به یک کالای سرمایه ای تبدیل شده که این موضوع نشان می دهد نقدینگی در حال حرکت به سمت این بازار است.
پیشنهاد کاربران:
خودروهای برقی و چالشهای آینده آنها در ایران
بررسی سوخت CNG و خودرو دوگانه سوز ایده آل
این بدان دلیل است که اختلاف قیمت بین بازار و کارخانه نیز در بالاترین میزان خود قرار گرفته لذا خودروسازان با توقف تحویل فوری سعی می کنند تا این اختلاف را به گونه ای مدیریت کنندکه به شرح ذیل عوامل موثر دراین خصوص را مطرح میکنیم:
عرضه و تقاضا
خودروسازان اما با اشاره به افزایش شدید قیمت مواد اولیه می گویند بدون رشد قیمت ها عملا شرکت های تولیدکننده ورشکسته خواهند شد لذا دولت تحت فشارزیادی برای افزایش قیمت ها قرار دارد. به عقیده آنها دولت باید ارز دولتی در اختیار آنها قرار دهد تا بتوانند قطعات مورد نیاز را با قیمت های مناسب وارد کنند و به ان ترتیب بازار را کنترل کنند.
محدودیت واردات و کمبود خودرو با کیفیت
توقف واردات خودرو در تیر ماه سال 97 و وضع تعرفه سنگین بر واردات خودروها باعث تشنج در بازار خودرو شد به نحوی که موجب افزایش شدید قیمت خودروهای وارداتی بخصوص خودروهای با حجم بالای 2500 سی سی که واردات آنها ممنوع شد گردید بلکه راه حل منطقی این موضوع مدیریت واردات خودرو و جلوگیری از تاثیر گذاری آن بر بازار داخلی میباشد وقتی در جامعه اغلب کالا و خدمات با قیمتی گران و کیفیت ناقص یا پایین عرض می شود نمی توان انتظار داشت خودرو از این فرهنگ و رویه نامطوب پیروی نکند و در این آشفته بازار مقوله ای بنام کیفیت و حقوق مصرف کننده فراموش خواهد شد.
تاثیر تحریم و تورم مزمن
هم زمان با اعمال تحریم های شدید ایالات متحده و خروج از برجام خودرو سازی ایران نیز مشمول تحریم ها قرار گرفت و کاهش شدید قطعات و مواد اولیه و همچنین افزایش نرخ ارز موجب گردید علاوه بر کاهش تولید و عرضه تقاضای شدید در خصوص خودرو بوجود آید و شائبه احتکار خودروسازان مطرح گردد در این شرایط اقتصادی و تورمی سرمایه داران خرد به منظور حفظ ارزش پول خود به دنبال خرید خودرو تبدیل به یک کالای سرمایه ای خواهند بود به طوریکه در یک لحظه کوتاه در حدود ۶ میلیون تقاضا برای خرید خودرو در سامانه خرید خودروسازان به ثبت می رسد لذا هجوم برای پیش خرید خودرو و یا نگهداشت خودرو بعنوان حفظ ارزش سرمایه خود هستند.
عدم ثبات قیمت خودرو
کاهش میزان عرضه خودرو رابطه مستقیم با افزایش قیمت دارد طبق نمودار عرضه و تقاضا در علم اقتصاد این مساله اجتناب ناپذیر است وزارت صمت با تشکیل کمیته قیمت گذاری به منظور حل این مشکل چاره اندیشی نمود ولی تاثیر قابل توجهی در ثبات قیمت نداشت و قیمت گذاری دستوری در شرایط کنونی راه حل مناسبی نمی باشد.
این در شرایطی است که کارشناسان مشکل فعلی بازار را هجوم نقدینگی می دانند و معتقدند این مسأله می تواند هزینه های زیادی را به جامعه تحمیل کند و عدم رونق و جذابیت بازار سرمایه باعث هجوم نقدینگی به سمت بازارهای دیگر شده است زیرا قیمت به دلایل سفته بازی و اثر نقدینگی افزایش می یابد و این افزایش بی معنی است و این موضوع باعث شده نقدینگی در کشور از بازارهای مختلف به سمت بازار خودرو سرازیر شود.
در مقاطعی در کشور، خودرو از یک کالای مصرفی به یک کالای سرمایه ای تبدیل می شود که این موضوع به بازار عرضه و تقاضا برمیگردد وقتی که عرضه کم و تقاضا زیاد باشد خودرو تبدیل به یک کالای سرمایه ای می شود با توجه به اینکه مقداری از هزینه تولید خودرو ارزی و مقداری از آن ریالی است و هر دو در سال جاری با افزایش قابل توجهی مواجه شده است و در حال حاضر قطعهسازان در کشور با مشکلات زیادی روبرو هستند و این موضوع خود بر کاهش تولید و عرضه در بازار خودرو تاثیر گذار بوده است ،در مقطع کنونی ، توان بنگاه های تولید خودرو مثل گذشته نیست از دیگر سو تقاضای موجود در بازار به علت اینکه خودرو برای برخی از اقشار مردم تبدیل به کالای سرمایه ای شده افزایش پیدا کرده است که این ها همه بر افزایش قیمت خودرو تاثیر گذار بوده است.
نویسنده: محمدجواد شریفی
